Odprzemysłowienie świadomości. Browary Wrocławskie – teren dawnej fabryki zastąpiony przez mieszkania

2024-06-19 16:00

Zbigniew Maćkow zwraca uwagę na wyzwanie, jakim jest rewitalizacja terenów pofabrycznych, bez utraty lokalnej tożsamości. Wymaga to zmiany myślenia, dużego kapitału i wkładu miasta.

Spacer po Galerii PLATO z Robertem Koniecznym

Spis treści

  1. Browary Wrocławskie reurbanizują tereny wokół dawnej, upadłej fabryki
  2. Zmiana inwestora Browarów Wrocławskich – od Amerykanów do Archicomu
  3. Odprzemysłowienie świadomości w pofabrycznych terenach Wrocławia
  4. Odprzemysłowienie świadomości nie jest zapomnieniem o dawnej, fabrycznej tożsamości
  5. W odprzemysłowieniu świadomości powinni pomagać miejscy decydenci
  6. Cykl artykułów o osiedlu Browary Wrocławskie na Ołbinie - "wrocławskiej Arabii"

Browary Wrocławskie reurbanizują tereny wokół dawnej, upadłej fabryki

Analizując procesy reurbanizacji terenów postindustrialnych, należy prześledzić i rozumieć także warstwy natury gospodarczej. Browar Piastowski nie był w stanie utrzymać się w realiach niedotowanej centralnie gospodarki i musiał podążyć znaną ścieżką konsolidacji biznesu. Pozostały po byłym zakładzie przemysłowym teren staje się ciekawym, acz trudnym obszarem do przekształceń przestrzennych, funkcjonalnych i własnościowych. Śledząc losy tych komercjalizacji, można zauważyć, że z uwagi na stopień skomplikowania i wymagania znacznie większych nakładów kapitałowych zwykle dochodzi do nich w czasie kolejnych przesileń koniunktury. Tak było i w omawianym przypadku.

Browary Wrocławskie zdjęcia archiwalne pozostałości po byłym Browarze Piastowskim
Autor: materiały prasowe

Zmiana inwestora Browarów Wrocławskich – od Amerykanów do Archicomu

Do pierwszej próby doszło za sprawą amerykańskich nabywców (rzadkość na rynku deweloperskim), którzy od Calsberga odkupili cały zakład na fali optymizmu inwestycyjnego lat 2005-2007. Nagły krach, spowodowany kryzysem na rynku kredytów hipotecznych, skutecznie zahamował na kilka długich lat wszelkie prace i doprowadził do odsprzedaży aktywów i całkowite wyjście z rynków CEE. Projekt musiał znów poczekać: na kolejny duży podmiot – Archicom, i na kolejny grzbiet fali koniunktury.

Odprzemysłowienie świadomości w pofabrycznych terenach Wrocławia

Nowego inwestora, prócz standardowego katalogu czynności, czekało też bardzo poważne zadanie społeczne, nazwijmy je „odprzemysłowieniem” świadomości. Wraz z likwidacją funkcji produkcyjnych podupadało zazwyczaj sąsiedztwo. W zamykanych zakładach pracowało kilka tysięcy pracowników, którzy żyli w bezpośredniej okolicy, przenosząc rytm fabryki na rytmy miasta.

Utrata pracy i realnych dochodów bardzo szybko degeneruje, także infrastrukturę miejską na stykach, generując wandalizm, zamykanie lokali handlowych, ruchy migracyjne. Z tym wszystkim musi mierzyć się nowy inwestor, chcąc komercjalizować przestrzeń, adresując ją do nowych mieszkańców. Teraz zadaniem browarów jest też podniesienie okolicy.

Browary Wrocławskie zdjęcia archiwalne pozostałości po byłym Browarze Piastowskim
Autor: materiały prasowe

Odprzemysłowienie świadomości nie jest zapomnieniem o dawnej, fabrycznej tożsamości

W procesie odzyskiwania miejsca ważna jest konsekwencja w niezacieraniu charakterystycznej, industrialnej typologii.

W morzu XIX-wiecznej, kwartałowej zabudowy, wolno stojące obiekty z serią przejść bramnych czy napowietrznych instalacji budują tożsamość. Wzmocniono ją w tym kompleksie także pandzielnicowo poprzez charakterystyczne dominanty elementów wentylacyjnych.

Ważne było też właściwe odbudowanie relacji z wodą i koleją jako naturalnymi towarzyszami industrialnej przeszłości.

W odprzemysłowieniu świadomości powinni pomagać miejscy decydenci

Niezwykle istotna w takim procesie jest moderacyjna rola miasta. I to na kilku poziomach. Zaczynając od skali makro, gdzie filozofia fiskalna jest anachroniczna i zamiast wspomagać procesy rewitalizacyjne, torpeduje je. Środowiska zawodowe od lat postulują zmiany, ale mimo politycznych rotacji obojętność tego paradoksu jest zaskakująco niezmienna. Na drugim biegunie kooperacji z miastem jest mikroskala, polegająca na budowaniu sieci lokalnych powiązań. Miejscy decydenci najchętniej chcieliby, żeby tę pracę wykonał inwestor. Na ile jednak powinniśmy od prywatnej firmy oczekiwać odpowiedzi na wszystkie – również te społeczne i ekonomiczne – wyzwania towarzyszące rewitalizacji?

Cykl artykułów o osiedlu Browary Wrocławskie na Ołbinie - "wrocławskiej Arabii"

Będziemy sukcesywnie publikować na naszej stronie następujące części cyklu poświęconego Browarom Wrocławskim:

Zapoznaj się też z tekstem wprowadzającym do cyklu poświęconego osiedlu Browary Wrocławskie:

Źródło: Odprzemysłowienie świadomości. Browary Wrocławskie – teren dawnej fabryki zastąpiony przez mieszkania
Czy artykuł był przydatny?
Przykro nam, że artykuł nie spełnił twoich oczekiwań.
NAJNOWSZE Z DZIAŁU Aktualności